Khi bạo lực gia đình đang xảy ra, điều quan trọng nhất là an toàn của người bị hại trong những phút đầu tiên, trước mọi thủ tục. Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022 quy định rõ các địa chỉ tiếp nhận tin báo và các biện pháp ngăn chặn có thể áp dụng ngay. Bài viết tóm tắt phần đã đối chiếu trong luật này. Bài viết không nêu bất kỳ số điện thoại nào, vì luật chỉ ghi nhận kênh tổng đài quốc gia mà không in số cụ thể.
Trước tiên, hãy kiểm tra những gì
- Bạn hoặc người thân có đang ở nơi an toàn, tách khỏi người có hành vi bạo lực hay chưa.
- Có thương tích cần cấp cứu, điều trị và giấy tờ y tế làm chứng cứ hay không.
- Có trẻ em, phụ nữ mang thai, người cao tuổi hoặc người khuyết tật trong nhà, vì đây là nhóm được luật ưu tiên phân công công an xử lý.
- Bạn có giữ được hình ảnh, âm thanh, tin nhắn hoặc nhân chứng về hành vi bạo lực hay không; luật cho phép cung cấp các tư liệu này cho cơ quan có thẩm quyền.
Quy định đã được đối chiếu nói gì
Theo Điều 19 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022, địa chỉ tiếp nhận tin báo, tố giác gồm Ủy ban nhân dân cấp xã nơi xảy ra hành vi, cơ quan công an hoặc đồn biên phòng gần nhất, cơ sở giáo dục nơi người bị hại đang học, trưởng thôn hoặc tổ trưởng tổ dân phố, người đứng đầu tổ chức chính trị xã hội cấp xã, và Tổng đài điện thoại quốc gia về phòng, chống bạo lực gia đình. Việc báo tin có thể thực hiện bằng cách gọi điện, nhắn tin, gửi đơn thư hoặc đến báo trực tiếp. Luật không in số điện thoại của tổng đài trong văn bản, nên khi cần, hãy tìm số tổng đài từ cổng thông tin chính thức của cơ quan nhà nước thay vì tin vào số lạ trên mạng.
Theo Điều 20, công an khi nhận tin báo phải kịp thời ngăn chặn, xử lý trong thẩm quyền và thông báo cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã; các đầu mối khác phải thông báo ngay cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, và người đứng đầu cấp xã có trách nhiệm xử lý hoặc phân công xử lý ngay. Nếu người bị hại thuộc nhóm yếu thế hoặc hành vi có khả năng gây nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã phân công công an xã xử lý.
Về biện pháp ngăn chặn, Điều 22 liệt kê các biện pháp gồm buộc chấm dứt hành vi bạo lực, yêu cầu người có hành vi đến trụ sở công an xã, cấm tiếp xúc, bố trí nơi tạm lánh và hỗ trợ nhu cầu thiết yếu, chăm sóc điều trị, trợ giúp pháp lý và tư vấn tâm lý. Theo Điều 25, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã quyết định cấm tiếp xúc mỗi lần không quá 03 ngày và phải xem xét quyết định trong 12 giờ kể từ khi nhận đề nghị; quyết định có hiệu lực ngay. Theo Điều 26, tòa án đang giải quyết vụ án dân sự giữa hai bên có thể quyết định cấm tiếp xúc tới không quá 04 tháng. Người có hành vi bạo lực cũng có thể bị yêu cầu đến trụ sở công an xã để làm rõ thông tin theo Điều 24.
Khi nào nên tìm hỗ trợ thêm
Sau khi an toàn, bạn nên tới cơ sở y tế để điều trị và lưu hồ sơ thương tích, đồng thời cân nhắc nhờ trợ giúp pháp lý miễn phí hoặc luật sư nếu muốn yêu cầu cấm tiếp xúc dài hạn, ly hôn hoặc giải quyết quyền nuôi con. Đừng im lặng chịu đựng một mình: luật pháp đã giao trách nhiệm cho hàng xóm, trưởng thôn và công an xã là những đầu mối tiếp nhận và hỗ trợ bạn.
Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính tham khảo để hiểu quy định pháp luật, được đối chiếu với văn bản chính thức tại thời điểm đăng và có ghi nguồn kèm theo. Đây không phải là ý kiến tư vấn pháp lý cho một trường hợp cụ thể. Với vụ việc riêng của mình, bạn nên đối chiếu văn bản gốc hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền.